laagste-aantal-rokers-ooit-geregistreerd-in-engeland

Hoe word je een niet roker?

Jaarlijks nemen mensen zich voor om te stoppen met roken. “Ik hou er mee op, ik doe het niet meer, het is niet goed voor me” horen we geregeld zeggen. Mensen drukken daarmee uit dat ze hun gedrag willen veranderen. Prima, maar is het niet zinvoller om de lat nog wat hoger te leggen en je als doel te stellen een niet-roker te worden? We leggen uit wat het verschil is en waarom het zinvol is om daar rekening mee te houden.

Een vergelijking

Je kunt jezelf verplichten om geen vlees meer te eten omdat je dat milieubelastend en dieronvriendelijk vindt. Als je echter diep in je hart een echte vleeseter bent, dan zul je waarschijnlijk altijd naar een lekker stukje vlees blijven verlangen. Waarom? Omdat je alleen je gedrag aangepakt hebt en niet je hele persoon. Je blijft als het ware een vleeseter die alleen geen vlees eet. Of een alcoholist die niet drinkt. Of een lekkerbek die zijn calorieën telt.

Op die manier wordt een gedragsverandering een eeuwige kwelling. Je gedrag is veranderd, maar je identiteit niet. Op zich is het natuurlijk goed dat je een switch gemaakt hebt, want het nieuwe gedrag is beter voor jezelf of voor je omgeving, maar gedrag is maar een oppervlakkig laagje en misschien is het mogelijk een stapje verder te gaan en ook je diepere (identiteits)niveau te veranderen.

Stoppen is geen doel, het is een middel

Bij roken is het precies hetzelfde. Er lopen genoeg mensen rond die al lang gestopt zijn maar die zich diep van binnen nog steeds een roker voelen. Ze kunnen het ook vaak eerlijk toegeven: “ik ben een roker maar ik doe het alleen niet meer!” En omdat ze nog altijd die rokersidentiteit hebben, kan het ook gemakkelijk weer mis gaan. Er zijn mensen die wel tien jaar gestopt zijn en die zich nog steeds een roker voelen. Het risico is natuurlijk heel groot dat ze op een bepaald moment toch weer opnieuw beginnen te roken.

Dit feit wordt ondersteund door recent onderzoek van Eline Meijer aan de Universiteit van Leiden1: “De resultaten lieten zien dat rokers die zichzelf meer zien als niet-rokers of stoppers sterkere stopintenties hebben, meer geneigd zijn om een stoppoging te ondernemen en succesvol te stoppen en positiever reageren op het rookverbod.”

Hoe krijg je het voor elkaar een niet-roker te worden?

Als je stopt met roken dan zou je doelstelling kunnen zijn om – lieft met hulp van een coach en een goed hulpmiddel – af te kicken van de ontwenningsverschijnselen en te leren niet te roken op momenten en plaatsen waar je dat voorheen wel deed. Dat doel kun je normaal gesproken in een paar maanden realiseren en dat is ook ongeveer de tijd van een begeleidingstraject. Na een maand of drie moet zo’n traject afgesloten worden.

Het blijkt echter dat ongeveer de helft van de mensen die succesvol gestopt zijn weer terugvallen in de periode tot pakweg 12 maanden. Wat je zou kunnen doen is van begin af aan je doel te verruimen door met jezelf af te spreken: “Ik wil bereiken dat ik een niet-roker ben geworden”.

Even voor alle duidelijkheid: een niet-roker is dus iets anders dan iemand die niet rookt. Waaraan kun je merken dat je een niet-roker bent geworden?

  • Er zijn nauwelijks nog momenten dat je verlangt naar een sigaret
  • Als er zich toch nog van die momenten voordoen, dan kun je vrij gemakkelijk tegen jezelf zeggen dat je er voor kiest om de rest van je leven rookvrij te blijven
  • Je bent er van overtuigd dat je beter af bent zonder roken dan met
  • Je geniet van de voordelen van het niet roken
  • Je voelt je bevrijd van een last en je geniet van je verkregen vrijheid

Bij sommige stoppers treden deze veranderingen na verloop van tijd vanzelf op, voor anderen is het een tijdlang een punt om aan te blijven werken. Het is ook diepgaander om een identiteitsverandering door te maken dan een gedragsverandering. Wanneer je merkt dat je – een tijd na je stopdatum – nog steeds momenten hebt waarop je zin hebt om te gaan roken, dan weet je dat er nog steeds werk aan de winkel is. Je kunt je afvragen waar die zin in roken voor staat. Als je op zo’n moment zou roken, wat zou dat dan voor je doen? Zou het je troost geven? Zou je er een goed gevoel van krijgen? Zou je stemming beter worden?

Best mogelijk, maar vraag je dan ook af wat voor soort troost een sigaret eigenlijk biedt. Het biedt natuurlijk geen werkelijke troost, maar slechts een kortstondig moment waarop je aan je onderliggend gevoel kunt proberen te ontsnappen. Een goed gevoel of een betere stemming? Als je dat van een sigaret moet krijgen dan neem je dus genoegen met een chemisch oplossing en uiteraard is dat geen blijvende oplossing. Je kunt je misschien beter afvragen waarom je een bepaalde emotie of een vervelend gevoel hebt. Wat is de boodschap daarachter? Wat zou je beter kunnen doen dan weer gaan roken? Soms moet je ergens doorheen, door een laag die je ontlopen hebt door je in rookgordijnen te hullen. Als je de moeite neemt om die laag te verkennen en er iets mee te doen, zul je merken dat je weliswaar kwetsbaarder bent maar op een betere manier met jezelf zult omgaan waardoor je uiteindelijk meer tevreden met jezelf zult zijn. Realiseer je ook dat als je dit echt wil bereiken, dat het je dan ook zal gaan lukken! Maar het is wel nodig om dat ook bewust als doel voor ogen te nemen en niet alleen maar geen sigaretten meer opsteken.

Hou goed voor ogen dat je tijdens het hele proces van stoppen met roken twee belangrijke stappen moet zetten:

  1. Je begint als een roker die rookt en je verandert in een roker die geen sigaretten meer opsteekt maar van binnen nog steeds een roker is.
  2. Van een roker die niet meer rookt wordt je langzaam een niet-roker. En je kunt proberen dat proces te versnellen door iedere dag tegen jezelf te zeggen: “Ik wil een niet roker worden en ik ben bereid en kies er voor om daarvoor te leren wat nodig is!”