Stress, roken en terugval

Stress, roken en terugval

Voor veel rokers neemt de behoefte om te roken toe in periodes van veel spanning of stress. Zelfs bij mensen die gestopt zijn met roken, kan de zucht om te roken weer sterk toenemen. Stress is vaak de oorzaak van een terugval. Waar komt deze samenhang vandaan en hoe kan je jezelf hier op voorbereiden? Je leest het in onze blog.

Stress in het lichaam

Bij stress zijn verschillende hormonen betrokken. Eerst wordt het hormoon CHR door de hersenen afgegeven. Dit hormoon zorgt dat uiteindelijk het hormoon corticosteron wordt aangemaakt. Dit is een stresshormoon. Corticosteron kan vervolgens in de hersenen doordringen en daar de balans van neurotransmitters verstoren. Neurotransmitters hebben een zeer belangrijke functie in de hersenen. Neurotransmitters regelen bijvoorbeeld onze stemmingen, eetlust, slaap en onze reactie op pijn. De door corticosteron verstoorde balans heeft een negatieve invloed op de stemming, eetlust en slaap. Er kan een toename zijn van gevoelens van o.a. angst en somberheid, maar daarnaast kunnen bij langdurige spanning eetstoornissen en slaapproblemen optreden.

Het ‘gelukshormoon’

Nicotine, maar ook andere genotsmiddelen hebben effect op de aanmaak van transmitters. Aan de ene kant zorgt nicotine voor een tijdelijke toename van afgifte van o.a. dopamine in het hersengebied wat zorgt voor een genotsgevoel. Dopamine wordt ook wel het ‘gelukshormoon’ genoemd. Aan de andere kant zorgt regelmatige toevoer van nicotine door het roken dat de natuurlijke aanmaak van dopamine afneemt. De roker wordt steeds afhankelijker van de sigaret om zich nog prettig te voelen.

Elke beginnende roker leert (vaak onbewust): Roken helpt mij de negatieve gevolgen van spanning te onderdrukken. Elk moment van spanning, of zelfs de verwachting dat er een stressvolle gebeurtenis staat aan te komen, kan bij de roker de zin in een sigaret oproepen. Zelfs bij een ex-roker, bij wie de natuurlijke aanmaak van dopamine weer is hersteld en die in de meeste situaties niet meer aan roken denkt, kan bij stress of spanning plots de behoefte om te roken weer sterk voelen opkomen. En de gedachte hebben: ”Nu heb ik een sigaret nodig.”

Het antwoord

Hoe kan iemand die gestopt is met roken of van plan is te stoppen voorkomen dat stress een terugval veroorzaakt? Het antwoord is leren omgaan met spanning en stress. Een gedragsmatige bestrijding kan de intensiteit van de stresshormoon afgifte terugdringen. Dit kan bijvoorbeeld door meditatie, maar ook door bewegen. Voor veel rokers zal het moeite kosten een jarenlang patroon, namelijk het roken bij stress, te doorbreken. Lees meer over terugval bij stoppen met roken voor meer informatie en tips. Aandacht en ondersteuning voor het stopproces kan van een stoppen-met-roken-coach komen. Bel Stichting Stop Bewust op 088-5006600 voor informatie over waar je terecht kan voor coaching.